राजेन्द्र न्यौपाने
चैत २१ गोरखा। गोरखाको हंसपुर अलैंचीको पाकेट क्षेत्रको रुपमा स्थापित भएको छ । नेपालको पूर्वी जिल्लाहरु इलाम, ताप्लेजुङमा हुने अलैंचीलाई गोरखाको हंसपुर गाविसमा पनि व्यावसायिक रुपमा खेती गर्ने कार्य तीब्र गतिमा बढीरहेकोले पाकेट क्षेत्रको रुपमा अघि बढको हो । हंसपुरको वडा न.ं १, २, ३, ४ र ५ का अधिकांश किसानहरुले अलैंची खेतीलाई प्रमुख नगदेबालीका रुपमा लगाउँने क्रम बढेको हो । यी वडाका असी प्रतिशत किसानहरुले अलैंची खेतीमा जोड दिन थालेका हुन् । गाविसमा दुईसय परिवारले अलैंची खेतीको शुरुवात गरेका छन् ।
पानीको श्रोत प्रशस्त रहेको र ओसिलो जमिन भएकोले हंसपुर अलैंचीको प्रमखु क्षेत्रको रुपमा स्थापित भएको हो । यहाँ उत्तिसको राम्रो जंगल भएकोले अलैंची हुर्कन, बढ्न निकै सहयोग गरेको छ । हंसपुरका किसानहरुले धान फल्ने खेतमा समेत अलैंची लगाउन थालेका छन् । परम्परागत खेती प्रणालीलाई विस्थापित गर्दै आधुनिक नगदे खेतीको व्यावसायिकतामा जोडदिदै अलैंची खेती लगाउन किसानहरु उत्साहित भएको ज्ञानज्योति उच्च माध्यामिक विद्यालयका प्राचार्य परशुराम अधिकारी बताउँछन् । गाविसमा अलैचीको राम्रो खेती र उत्पादन हुन थालेपछि विभिन्न जिल्लाबाट समेत किसानहरु अवलोकनमा आउन थालेका अधिकारी बताउँछन् ।
हिजोआज बजारको समस्या नभएपनि दलालीहरुले किसानलाई सकेसम्म ठग्ने गरेको अधिकारीले बताए । सकेसम्म कममा लैजाने र बढीमा बेच्ने नियत दलालीमा रहेकोले पोहोर साल गाविसभरिको अलैंची बेच्दा टेण्डरबाट दरभाउ र ठेकेदार चयन गरिएको थियो । यसले गर्दा पोहोर अहिलेसम्मकै बढी भाउ पाइएको किसानहरु बताउँछन् । गतवर्ष उनीहरुले प्रतिकेजी १२ सयमा ठेक्का लगाउन सफल भएका थिए । यसले गर्दा गाविसले १ करोड रुपैयाँको अलैंची निर्यात गर्न सकेको थियो । यो वर्ष झन्ै बढीको व्यापारहुनेमा किसानहरु आशावादी छन् ।
किसानहरु यसपटक प्रतिकिलो १८ सयमा बेच्न सकिनेमा आशावादी छन् । अलैंचीबाट आर्जन गरेको आम्दानिले किसानहरुले राजधानी र चितवनमा घर घडेरी समेत जोड्न सफल भएका छन् । हंसपुरमा अलैंचीको सुकाउनको लागि परम्परागतको सट्टा आधुनिक प्रविधिका भट्टाहरु भित्रिदै गएको छ । गाविसभर अहिलेरहेका ३५ वटा मध्ये अठारवटा आधुनिक भट्टाहरु रहेका छन् । यस्तो भट्टामा सुकाउँदा एकदिनमानै अलैंची सुक्ने गर्दछ । अलैंचीको उत्पादन भदौदेखि असोजको पहिलो हप्तासम्म हुने गर्दछ ।
प्रकृतिले गाविसलाई अलैंचीको लागि बरदान दिएको बताउँछन गाविस सचिव छविलाल पनेरु । किसानहरुको अलैंची खेती प्रतिको आकर्षण र उत्साहले गाविसले पनि सक्दो सहयोग गर्ने लक्ष्य राखेको पनेरु बताउँछन् । गाविस किसानहरुलाई आवश्वयक सहयोग गर्न तयार छ, पनेरुले भनें । यसैगरी खरीबोट गाविसमा पनि अलैंची लगाउने किसानहरु बढीरहेका छन् । यहाँको वडा नंं ७, ८, ९ र १ का पचासि प्रतिशत किसानहरु अलैंचीमा निर्भर छन् ।
गतवर्ष गाविसभरीमा पाँच लाख रुपैयाँको अलैचीको कारोबार भएको गाविस सचिव सूर्यप्रसाद बरालले बताउनुभयो ।
No comments:
Post a Comment